Πότε χρειάζεται καθαρισμός δοντιών σε σκύλο;

Ο καθαρισμός δοντιών σε σκύλο δεν είναι μια απλή αισθητική φροντίδα για να φύγει η κακοσμία. Είναι μια κτηνιατρική πράξη που μπορεί να προλάβει χρόνιο πόνο, φλεγμονές, απώλεια δοντιών και δυσκολία στο φαγητό. Επειδή όμως οι σκύλοι συχνά συνεχίζουν να τρώνε και να παίζουν ακόμη κι όταν ενοχλούνται, η οδοντική νόσος μπορεί να εξελίσσεται σιωπηλά.

Η καλή στοματική υγεία επηρεάζει την καθημερινότητα του ζώου: το πώς μασάει, πώς δέχεται το άγγιγμα στο πρόσωπο, ακόμη και τη διάθεσή του. Για έναν σκύλο που είναι μέλος της οικογένειας, ο έλεγχος του στόματος αξίζει να αποτελεί μέρος της προληπτικής του φροντίδας, όπως ο εμβολιασμός και οι τακτικές κλινικές εξετάσεις.

Τι είναι η περιοδοντική νόσος

Μετά το γεύμα, στα δόντια σχηματίζεται οδοντική πλάκα, ένα λεπτό στρώμα βακτηρίων. Αν δεν απομακρύνεται συστηματικά, μετατρέπεται σε τρυγία, τη σκληρή κιτρινωπή ή καφέ εναπόθεση που συνήθως φαίνεται κοντά στα ούλα. Η τρυγία δεν φεύγει με την τροφή, με ένα παιχνίδι μάσησης ή με ένα απλό βούρτσισμα στο σπίτι.

Όταν τα βακτήρια και η φλεγμονή προχωρούν κάτω από τη γραμμή των ούλων, αρχίζει η περιοδοντική νόσος. Τα ούλα κοκκινίζουν, αιμορραγούν πιο εύκολα και σταδιακά καταστρέφονται οι ιστοί που στηρίζουν το δόντι. Σε προχωρημένες περιπτώσεις, ένα δόντι μπορεί να φαίνεται εξωτερικά σχεδόν φυσιολογικό, ενώ κάτω από τα ούλα υπάρχει σημαντικό πρόβλημα.

Η κακοσμία είναι συχνό σημάδι, αλλά δεν είναι το μόνο. Η μυρωδιά του στόματος που επιμένει δεν πρέπει να θεωρείται φυσιολογική επειδή «είναι σκύλος». Συχνά αποτελεί ένδειξη ότι χρειάζεται κτηνιατρικός έλεγχος.

Πότε χρειάζεται καθαρισμός δοντιών σε σκύλο

Δεν υπάρχει μία ηλικία ή ένα ίδιο χρονοδιάγραμμα για όλους τους σκύλους. Η ανάγκη εξαρτάται από τη φυλή, το μέγεθος, τη μορφολογία του στόματος, τη διατροφή, τη γενετική προδιάθεση και, κυρίως, από την εικόνα που έχει το στόμα στην εξέταση. Οι μικρόσωμοι σκύλοι, για παράδειγμα, εμφανίζουν συχνά νωρίτερα και εντονότερα προβλήματα τρυγίας λόγω του συνωστισμού των δοντιών τους.

Ένας προληπτικός έλεγχος κατά την ετήσια εξέταση βοηθά να εντοπιστεί η νόσος πριν προκαλέσει απώλεια στήριξης στα δόντια. Αν υπάρχουν εμφανείς εναποθέσεις τρυγίας ή φλεγμονή των ούλων, ο κτηνίατρος θα εκτιμήσει αν χρειάζεται οδοντικός καθαρισμός και ποια προετοιμασία απαιτείται.

Επικοινωνήστε με τον κτηνίατρο νωρίτερα αν παρατηρήσετε τέσσερα ή περισσότερα από τα παρακάτω σημάδια:

• έντονη ή ασυνήθιστη κακοσμία στόματος

• κόκκινα, πρησμένα ή αιμορραγικά ούλα

• μάσηση μόνο από τη μία πλευρά ή πτώση της τροφής από το στόμα

• αποφυγή της ξηράς τροφής, των παιχνιδιών ή του αγγίγματος στο κεφάλι

• υπερβολικά σάλια, τρίψιμο του στόματος με την πατούσα ή κλάμα κατά το φαγητό

• χαλαρά, σπασμένα ή εμφανώς αποχρωματισμένα δόντια

Η απουσία αυτών των ενδείξεων δεν αποκλείει τη νόσο. Ιδίως οι ήρεμοι ή πιο ανθεκτικοί σκύλοι μπορεί να κρύβουν τον πόνο τους για μεγάλο διάστημα.

Πώς γίνεται ο κτηνιατρικός καθαρισμός

Ο σωστός οδοντικός καθαρισμός γίνεται υπό γενική αναισθησία. Αυτό επιτρέπει να εξεταστεί με ασφάλεια ολόκληρη η στοματική κοιλότητα, να καθαριστούν οι επιφάνειες πάνω αλλά και κάτω από τα ούλα και να προστατευθεί ο αεραγωγός του σκύλου από νερό, υπολείμματα και βακτήρια.

Πριν από την αναισθησία, προηγείται κλινική αξιολόγηση και, όπου ενδείκνυται, προαναισθητικός αιματολογικός έλεγχος. Η διαδικασία προσαρμόζεται στην ηλικία, το ιστορικό και τη γενική κατάσταση του κάθε ζώου. Ένας νεαρός, υγιής σκύλος δεν έχει τις ίδιες ανάγκες με έναν ηλικιωμένο σκύλο ή με ένα ζώο που λαμβάνει θεραπεία για καρδιολογικό, νεφρικό ή άλλο χρόνιο πρόβλημα.

Κατά τον καθαρισμό, απομακρύνεται η τρυγία με ειδικό εξοπλισμό, γίνεται καθαρισμός της περιοχής κάτω από τα ούλα και στη συνέχεια λείανση των οδοντικών επιφανειών. Η λείανση είναι ουσιαστική, γιατί μειώνει τις μικροανωμαλίες στις οποίες μπορεί να προσκολληθεί ξανά πιο εύκολα η πλάκα. Ακολουθεί προσεκτικός έλεγχος για κατάγματα, κινητικότητα δοντιών, υφίζηση ούλων ή άλλες αλλοιώσεις.

Αν ένα δόντι είναι πολύ επώδυνο, έχει σοβαρή απώλεια στήριξης ή έχει υποστεί κάταγμα με έκθεση του εσωτερικού του, μπορεί να χρειαστεί εξαγωγή ή άλλη στοχευμένη αντιμετώπιση. Αυτό δεν σημαίνει ότι ο καθαρισμός «απέτυχε». Αντιθέτως, σημαίνει ότι η εξέταση ανέδειξε ένα πρόβλημα που δεν θα μπορούσε να λυθεί μόνο με αφαίρεση της τρυγίας.

Οι καθαρισμοί χωρίς αναισθησία μπορεί να κάνουν τα ορατά δόντια να φαίνονται προσωρινά πιο λευκά, όμως δεν επιτρέπουν ουσιαστικό καθαρισμό κάτω από τα ούλα ούτε πλήρη έλεγχο για επώδυνες βλάβες. Επίσης, είναι αγχωτικοί για αρκετά ζώα και ενέχουν κίνδυνο εισρόφησης υλικών. Η απόφαση για αναισθησία λαμβάνεται πάντα εξατομικευμένα, με στόχο την ασφάλεια και την πραγματική θεραπευτική αξία της διαδικασίας.

Τι να περιμένετε μετά την επέμβαση

Μετά από έναν απλό καθαρισμό, πολλοί σκύλοι επιστρέφουν στις συνήθειές τους σύντομα, αν και μπορεί να είναι πιο νυσταγμένοι την ημέρα της αναισθησίας. Αν έχουν γίνει εξαγωγές, είναι πιθανό να χρειαστεί μαλακή τροφή για λίγες ημέρες, παυσίπονη αγωγή και ειδικές οδηγίες για την αποκατάσταση.

Μικρή ευαισθησία ή ελαφρά αιμορραγία των ούλων μπορεί να εμφανιστεί μετά από εκτεταμένο καθαρισμό ή εξαγωγές. Αν όμως ο σκύλος δεν τρώει, φαίνεται να πονά έντονα, έχει συνεχή αιμορραγία, πρήξιμο στο πρόσωπο ή έντονη καταβολή, χρειάζεται άμεση επικοινωνία με την κλινική.

Η φροντίδα στο σπίτι κάνει τη διαφορά

Ο καθαρισμός θεραπεύει το πρόβλημα που υπάρχει εκείνη τη στιγμή, αλλά δεν σταματά από μόνος του τη νέα συσσώρευση πλάκας. Η πιο αποτελεσματική φροντίδα στο σπίτι είναι το συστηματικό βούρτσισμα με οδοντόκρεμα ειδικά για σκύλους. Η ανθρώπινη οδοντόκρεμα δεν είναι κατάλληλη, καθώς μπορεί να περιέχει συστατικά που δεν πρέπει να καταπίνει το ζώο.

Η εξοικείωση χρειάζεται υπομονή. Ξεκινήστε με ήρεμο άγγιγμα στα χείλη και στα μάγουλα, έπειτα με μικρή ποσότητα κτηνιατρικής οδοντόκρεμας στο δάχτυλο και σταδιακά με οδοντόβουρτσα. Στόχος δεν είναι μια τέλεια διαδικασία από την πρώτη ημέρα, αλλά μια σταθερή, θετική συνήθεια. Ακόμη και η φροντίδα λίγες φορές την εβδομάδα είναι προτιμότερη από την πλήρη απουσία φροντίδας.

Ορισμένες ειδικές οδοντικές τροφές, μασώμενα προϊόντα ή παιχνίδια μπορούν να λειτουργήσουν υποστηρικτικά, ανάλογα με τον σκύλο. Δεν υποκαθιστούν όμως το βούρτσισμα και δεν είναι όλα κατάλληλα για κάθε ζώο. Σκύλοι που καταπίνουν μεγάλα κομμάτια, έχουν ευαίσθητο πεπτικό ή ήδη πάσχουν από επώδυνα δόντια χρειάζονται πιο προσεκτική επιλογή.

Αν το στόμα του σκύλου σας έχει αλλάξει σε μυρωδιά, όψη ή συμπεριφορά, μην περιμένετε να σταματήσει να τρώει για να ζητήσετε βοήθεια. Ένας έγκαιρος οδοντικός έλεγχος μπορεί να του χαρίσει κάτι πολύ ουσιαστικό: τη δυνατότητα να τρώει, να παίζει και να σας πλησιάζει χωρίς πόνο.